यस्तो छ काभ्रे खानीखोला-३ का वडाध्यक्ष सागर लामाले भनेको"थिङ्क ट्याङ्क" अवधारणा

काभ्रे। खानिखोला गाउँपालिकाको १९ औँ गाउँसभामा वडा नं. ३ का वडाध्यक्ष सागर लामाले आफ्ना लिखित सम्बोधनमा सुझाव दिनुभएको 'थिङ्क ट्याङ्क' (Think Tank) विकास, नीति निर्माण र सुशासनका लागि एउठा महत्वपूर्ण अवधारणा हो

​गाउँपालिका सरकारलाई यसको किन आवश्यकता पर्छ र यसले के काम गर्छ भन्ने कुरालाई तल सरल भाषामा वर्गीकरण गरेर बुझाइएको छ:

१. थिङ्क ट्याङ्क (Think Tank) भनेको के हो?
​साधारण शब्दमा भन्नुपर्दा, थिङ्क ट्याङ्क भनेको 'विज्ञ वा बौद्धिक व्यक्तिहरूको समूह' हो। यो विभिन्न क्षेत्रका विशेषज्ञहरू (जस्तै: अर्थशास्त्री, इन्जिनियर, विकासविद्, शिक्षाविद्, र समाजशास्त्रीहरू) सम्मिलित एउटा यस्तो संस्था वा समिति हो, जसले राजनीति र दैनिक प्रशासनिक कामभन्दा माथि उठेर गहन अध्ययन र अनुसन्धान गर्छ।
​यसलाई "नीति अनुसन्धान प्रतिष्ठान" वा "बौद्धिक केन्द्र" पनि भनिन्छ। यसको मुख्य काम सरकारलाई विभिन्न विषयमा सल्लाह, सुझाव र नयाँ योजनाहरू दिनु हो।

​२. थिङ्क ट्याङ्कले के काम गर्छ?
​गाउँपालिका स्तरमा गठन हुने थिङ्क ट्याङ्कले विशेष गरी निम्न कामहरू गर्छ:
​अनुसन्धान र अध्ययन: गाउँपालिकाका समस्याहरू (जस्तै: कृषि, पर्यटन, सडक, खानेपानी, वा बेरोजगारी) के हुन् र तिनलाई कसरी समाधान गर्न सकिन्छ भनेर अध्ययन गर्छ।
​नीति निर्माणमा सहयोग: गाउँपालिकाले बनाउने ऐन, कानुन, बजेट र आवधिक योजनाहरूलाई बढी व्यावहारिक र प्रभावकारी बनाउन मस्यौदा वा खाका तयार पार्छ।
​नवीनतम उपायहरूको खोजी (Innovation): परम्परागत शैलीभन्दा फरक, कम खर्चमा धेरै प्रतिफल दिने नयाँ प्रविधि वा विकासका मोडलहरू सिफारिस गर्छ।
​समीक्षा र मूल्यांकन: गाउँपालिकाले सञ्चालन गरेका पुराना योजनाहरू कत्तिको सफल भए वा कहाँ त्रुटि भयो भनी निष्पक्ष मूल्यांकन गर्छ।

३. गाउँपालिका सरकारलाई थिङ्क ट्याङ्क किन आवश्यक छ?
​खानिखोला जस्ता स्थानीय सरकारहरूलाई थिङ्क ट्याङ्क आवश्यक पर्नुका मुख्य कारणहरू यस प्रकार छन्:
​विज्ञताको उपयोग (Expertise): जनप्रतिनिधिहरूसँग राजनीतिक अनुभव र जनताको भावना बुझ्ने क्षमता त हुन्छ, तर प्राविधिक वा रणनीतिक योजना बनाउन सबै विषयको विज्ञता नहुन सक्छ। थिङ्क ट्याङ्कले त्यो प्राविधिक आवश्यकता पूरा गर्छ।
​दीर्घकालीन योजना (Long-term Vision): जनप्रतिनिधिहरूको कार्यकाल ५ वर्षको हुन्छ र उनीहरू तत्कालका खुद्रे योजना वा उपभोक्ता समितिका मागमा अल्झिन सक्छन्। थिङ्क ट्याङ्कले भने गाउँपालिकाको १० वा २० वर्षपछिको भविष्य हेरेर 'दिगो विकास' को खाका कोर्न मद्दत गर्छ।
​बजेटको सही सदुपयोग: सीमित स्रोत र साधनलाई कहाँ लगानी गर्दा खानिखोलाका जनताले सबैभन्दा बढी फाइदा पाउँछन् भन्ने कुरा तथ्याङ्क र प्रमाणका आधारमा तय गर्न यसले सघाउँछ, जसले गर्दा बजेट बालुवामा पानी हाले सरह हुँदैन।
​बाह्य लगानी र साझेदारी आकर्षण: विज्ञहरूको समूहले राम्रो प्रोजेक्ट प्रपोजल (परियोजना प्रस्ताव) बनाएमा केन्द्र सरकार, प्रदेश सरकार वा विभिन्न दातृ निकाय (Donors) बाट थप बजेट र अनुदान भित्र्याउन सजिलो हुन्छ।
​पक्षपातरहित सुझाव: यो समूह राजनीतिभन्दा टाढा रहने हुनाले गाउँपालिकालाई कुनै राजनीतिक आग्रह-पूर्वाग्रह बिना, निष्पक्ष र सही सल्लाह दिन्छ।
निष्कर्ष:

वडाध्यक्ष सागर लामाले गाउँसभामा राख्नुभएको यो सुझाव निकै परिपक्व र दूरदर्शी देखिन्छ। यदि खानिखोला गाउँपालिकाले स्थानीय वा बाहिर रहेका बौद्धिक वर्गलाई समेटेर एउटा सानो, चुस्त 'थिङ्क ट्याङ्क' गठन गर्न सक्यो भने, त्यसले गाउँपालिकाको समृद्धि र सुशासनमा ठूलो टेवा पुर्‍याउन सक्छ।

प्रतिकृया दिनुहोस